archiveren

Indiase literatuur

2d8b56658b21a265930784d5877444341587343

Ik had goede recensies gelezen over De Witte Tijger van Aravind Adiga dus ik was benieuwd naar dit boek. Omdat ik een paar keer in India ben geweest was dat reden te meer om het te lezen.

Als je het kort opschrijft lijkt het een onwaarschijnlijk verhaal; Een witte tijger doet zijn relaas over het uitbreken uit de hanenren aan de Chinese premier, Wen Jiabao.

Het valt goed uit te leggen.

Als blijkt dat de Chinese premier Wen Jiabao naar Bangalore komt om te praten met Indiase ondernemers, schrijft de Witte Tijger van Bangalore zijn verhaal aan de premier. Hoe hij opklom van bediende en chauffeur tot een succesvol ondernemer.

Die Witte Tijger is Balram Halwai, een jongen die opgroeit in een dorp in de binnenlanden van India. Als hij indruk maakt op een onderwijsinspecteur krijgt hij deze bijnaam. Hij wordt de tweede chauffeur van Ashok en zijn vrouw Pinky Madam. Ashok is de uit Amerika teruggekomen zoon van één van de landeigenaren in het dorp.

Deze baan bezorgt hem een uniform en dus aanzien in het dorp. Hij verwerft zelfs de status van eerste chauffeur als hij erachter komt dat zijn rivaal moslim is. Dat wil de baas niet en hiermee is hij chantabel. Uiteindelijk nemen ze Balram als chauffeur en bediende mee naar de hoofdstad, New Delhi.

Hier moet Balram zich schikken naar de wensen en grillen van zijn bazen. Ashok is goed voor hem, maar als zijn vrouw in een dronken bui iemand dood rijdt, wordt Balram gedwongen een schuldbekentenis te tekenen. Hij doet het, hij kan niet anders. Hij zit in de Hanenren:

Het beste wat dit land in de tienduizend jaar van zijn geschiedenis heeft opgeleverd is de Hanenren…Honderden bleke kippen en bontgekleurde hanen zitten opeengepropt in kooien van kippengaas, zo dicht samengepakt als wormen in een buik, ze pikken elkaar en schijten elkaar onder, ze worstelen om een beetje ademruimte…De hanen in de ren ruiken het bloed van boven..Ze weten dat ze hierna aan de beurt zijn. Ze komen niet in opstand…Precies hetzelfde gebeurt bij de menselijke wezens in dit land…

Hij legt uit dat een Indiase bediende met een grote som geld op pad gestuurd kan worden, zonder dat hij dit zal stelen. Niet omdat ze zo eerlijk zijn, maar omdat ze in de ren zitten. Ontsnap je uit die ren, dan heeft dat invloed op de rest van je familie. Die lever je niet over aan de toorn van je baas. Zo is de bediende gedwongen tot eeuwigdurende dienstbaarheid.

Zo niet Balram. Het wordt al vroeg duidelijk dat hij een moordenaar is. In zijn nachtelijke berichten aan de Chinese premier licht hij toe hoe hij uit de Hanenren is ontsnapt en wat het hem heeft gebracht:

Ik ben nu een van degenen die niet gepakt kunnen worden in India. Op zulke momenten kijk ik op naar mijn kroonluchter en dan wil ik alleen maar mijn handen in de lucht gooien en zo luid brullen dat mijn stem door de telefoons in de callcenterruimten helemaal tot de mensen in Amerika doordringt: Ik heb het gemaakt! Ik ben uit de ren gebroken!

Het is een boek om in één adem uit te lezen. De verslagvorm leest erg prettig, de stijl is helder en ik vond het heerlijk om weer even terug te zijn in India. Het boek heeft overigens The Man Booker Prize 2008 gewonnen en daar heb ik niets tegen in te brengen.

Advertenties