Hedendaagse muziek

9082408902.01._SX450_SY635_SCLZZZZZZZ_
Erik Voermans is muziekredacteur van Het Parool.  In zijn boek Van Andriessen tot Zappa bundelt hij in meer dan 100 hoofdstukken de interviews die hij afnam met de belangrijkste hedendaagse componisten en bespreekt hij hun muziek.

Nu weet ik van tevoren dat ik daar druk mee ga zijn. Ik heb best wat hedendaagse muziek in huis, maar kan nog erg veel bij leren, en daar gebruik ik zo’n boek dan ook voor. Het stelde niet teleur, ik heb een schat aan nieuwe informatie opgedaan.

Misschien moet ik beginnen met een citaat van de auteur zelf, over hoe het kan gaan met zo’n eerste kennismaking met hedendaagse muziek. Dat gaat over het stuk Le Marteau sans maître van Pierre Boulez en het komt overeen met mijn eigen ervaringen;

En toen belandde dus die Marteau op mijn draaitafel. Begrijpen deed ik het voor geen cent. Toch vond ik dat koele getinkel van die ijsblokjes meteen al hartstikke mooi, eigenlijk direct al bij de eerste beluistering. Maar het grillige vocale parcours van de zangeres – die rare grote sprongen, dat was toch geen melodie meer? – wilde zich maar niet in mijn oren nestelen, en dat is lang zo gebleven, eerlijk gezegd.

Hedendaagse klassieke muziek beluister ik ook niet vanwege de melodielijnen. Wel vanwege de klank, de energie en de spanning die er in zit. Luister eens naar het stuk Earth dances van  Birtwistle, wat een tomeloze energie zit daar in. Luister naar Tanzsuite mit Deutschlandlied van Lachenmann en zie wat hij met conventionele instrumenten voor een klankwereld kan oproepen. Fascinerend!

Het boek biedt veel meer dan alleen muziekvoorbeelden. Het brengt ons dichter bij de componist zelf en geeft een beeld van het klimaat waarin ze moeten werken in bijvoorbeeld Nederland. Zo is het pamflet opgenomen dat Cornelis de Bondt heeft geschreven waarin hij afrekent met het kortzichtig denken over de kunsten en kunstsubsidies;

“Neem nu zo’n Muziekcentrum van de Omroep. Dat moest eerst weg. Nu mag er weer een stuk van blijven. Denk je dat ze bij een onderneming als Philips op zo’n ondoordachte manier in essentiële bedrijfsonderdelen gingen snijden? Natuurlijk niet! Daar gaat uitgebreid onderzoek aan vooraf. Maar in de muziek hoeft dat kennelijk niet en dat vind ik onbegrijpelijk.”

De Bondt was uiteindelijk zo teleurgesteld dat hij al zijn werken heeft teruggetrokken voor uitvoering. Gelukkig valt er ook nog veel te genieten en te lachen in het boek. We leren dat smaak zeer subjectief is. Zo vindt Simeon ten Holt het werk van de Nederlandse componisten erg plat. Willem Pijper noemt hij niet veel soeps, terwijl Otto Ketting verderop debiteert dat Pijper toch echt heel goede dingen heeft geschreven. Ik lees over Heiner Goebbels, die aangeeft dat het heilige componistenvuur bij hem totaal ontbreekt;

“Ik vind het allemaal onzin. Ik doe niet mee aan het romantische cliché van de componist die in de eenzaamheid van zijn zolderkamer monumentale werken zit te scheppen die niemand ooit zal horen….Ik werk alleen als iemand iets nodig heeft.”

Anekdotes genoeg en citaten teveel, maar het boek doet mij (opnieuw) luisteren naar Ombre Cinesi van Willem Jeths, Naar de Anne Frank Cantate van Hans Kox, naar The Rise of Spinoza van Theo Loevendie, naar Grab it! van Jakob ter Veldhuis en ga zo maar door, het is een mèr à boire.

Gelukkig is het ook een actueel boek en worden er bij oudere interviews en stukken zinvolle toevoegingen geschreven. Zo wordt er nog melding gemaakt van het onlangs overlijden van Pierre Boulez. Enig minpuntje is de soms slordige redactie met spelfoutjes en/of foutieve afbrekingen, maar dat valt in het niet bij het plezier dat ik aan dit boek beleef.

Advertenties
4 reacties
  1. Hoi Koen, dit boek wil ik ook graag gaan lezen. Alvast bedankt voor de tip, Erik

  2. Hoi Koen, gisteren heb ik het boek gekocht bij Hinderickx en Winderickx. Ik ben erg benieuwd, Erik

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: