Straaljager

cbd03743cd58214597741416177444341587343

Tom Lanoye mocht zich voor dit jaar vastbijten in het Boekenweekgeschenk en de novelle Heldere hemel is hiervan het resultaat. Ik vind het de laatste jaren geen straf om het Boekenweekgeschenk te lezen en dit jaar is het niet anders.

De uitkomst van het verhaal is al bekend. Er stort een Russische straaljager op een Belgisch huis en daar komt een jongen bij om. Het gaat dus om het verhaal wat leidt tot dat drama. Dat doet Lanoye knap.

Waarom knap? Dat ga ik niet literairtechnisch onderbouwen, maar Lanoye weet mij te boeien met zijn verhaal. Dat begint al in het eerste hoofdstuk, na de korte proloog. Andrej hangt aan zijn parachute in het luchtruim. Zijn kist hield er mee op, hij volgde de voorschriften maar hij hing koud in de lucht of de motoren sloegen weer aan het het toestel verdween voor zijn onbemande solovlucht. En Andrej hangt. Alleen en in ongenade.

In België wordt een vrouw opgebeld door haar man. Hij heeft haar bedrogen met de ex van hun zoon en hij vertelt haar dat hij bij haar weg gaat. Zij wonen in een haciënda in lintbebouwing in het Belgische platteland. Zij wil er niet wonen, het was zijn droom. Nu is het voorbij. De ex komt haar opzoeken en dat levert een boeiende confrontatie op.

Het huiselijk drama wordt afgewisseld met beelden van de redaktiekamer waar men nieuws ruikt en van de controlekamer van waaruit het vliegtuig nauwlettend gevolgd wordt. De toenmalige spanning van de Koude Oorlog wordt mooi voelbaar gemaakt:

Dat mysterieuze Russische vliegtuig mocht straks in de barre werkelijkheid neerstorten op hun gepantserde en met beton beveiligde hoofden, met God weet welke lading – zij zouden het overleven. Hij en zijn Daisy, de Democraat en de Republikein, plus het kruim van het erzamelde personeel. In tegenstelling tot de rest van het personeel, alsook iedereen in een straal van tientallen kilometers. Dus ook de school in Watermael-Bosvoorde waar de beide kinderen van Daisy op dit moment hun les opdreunden.

De nadruk ligt echter op het echtelijk drama. De echte pineut van het verhaal, de zoon, speelt slechts een marginale rol. Hij komt uiteindelijk thuis om zijn gitaar te halen. Zijn moeder reed net weg in haar auto, maar moet wachten op een tractor. Ze kijkt achterom naar haar huis, waar haar zoon is. Je weet dat het onheil nadert en dat wordt prachtig beschreven. Toch maar even de laatste zin dan, als de zoon nog even zijn electrische gitaar aanslaat. Wil je dit boekje nog lezen, hier stoppen:

Hij slaat het beginakkoord aan en geniet van de hemels vette galm, luider dan ooit.
Hij zal hem missen.
   Deze zolder. 

Ik vind dat mooi.

PS: wie zich nog afvraagt wat [lanwa:] betekent voor op de cover, er staat dus “Lanwa”, met een kleine l, waarvan de rechterhaak met dubbele punt een smiley vormt. Het is een glimlachend verzoek van Lanoye om zijn naam goed uit te spreken.

Advertenties
4 reacties
  1. Nu krijg ik toch ook wel zin om het te lezen. Ik heb het elektronisch (heel modern), en was daardoor al weer vergeten dat ik het had.Wat betreft die haak en dubbele punt: dat is geen <i>smiley</i>, hoewel de meeste mensen dat ongetwijfeld zo opvatten. De haken aan weerskanten van de naam geven aan dat we hier met fonetisch script te maken hebben en de dubbele punt geeft aan dat de tweede a iets langer wordt uitgesproken. Sorry voor het lesje. Ik kan het niet laten, ben hier tijdens mijn studie Engels ooit mee doodgegooid 😉 Groeten van Juf Anna

  2. Koen de Jager zei:

    Dat geeft maar weer aan dat je niet te snel iets moet kopiëren. Bedankt voor de correctie, Anna 😉

  3. Erna zei:

    Leuk om te lezen dat je dit boek ook goed vond. De sfeerbeschrijvingen zijn inderdaad erg goed.

  4. Koen de Jager zei:

    Ik vind het wel erg knap om dat alles met zo’n negentig pagina’s voor elkaar te krijgen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: