Vaslav

8294562b31e6e8c597731795877444341587343

Ik weet eigenlijk niet goed wat mij deed besluiten om Vaslav van Arthur Japin aan te schaffen. Ik heb weinig tot niets met ballet dus waarom begin ik aan het verhaal van Vaslav Nijinski, één der grootste balletdansers aller tijden? Geen idee.

Het verhaal beslaat welgeteld een dag uit het leven van Vaslav. Het is een dag waarop hij zich klaarmaakt om een benefietvoorstelling te dansen. Daar wordt door iedereen naar uitgekeken, want de hoogtijdagen zijn al lang voorbij. Dit zou een nieuwe start kunnen zijn van zijn carrière en dat zal weer voor inkomsten zorgen. Men zou weer kunnen genieten van zijn befaamde sprongen waarmee hij de zwaartekracht leek te tarten.

Maar…de meester lijkt er niet altijd bij met zijn gedachten en dat wordt opgemerkt door Peter, zijn bediende. Peter is de eerste verteller in het verhaal. Als hij de vuurkorven klaarzet waar Vaslav zijn oefeningen bij doet, vertelt hij over Vaslav’s verleden. Over de breuk van zijn ouders en de Keizerlijke Balletschool en over zijn carrière. Peter is een mooi karakter die vertelt met een mooi ironische ondertoon:

Genieën, ik heb het er niet op. Iedereen beweert dat meneer Nijinski er een is, maar dat weet ik nog zo net niet. Dan is het eerder nog een kind. Ik weet waar ik het over heb, want ik heb er wel degelijk één gekend, een algemeen erkend genie, en geloof me, onnozel ben je beter af…Ideeën zijn heilig in dit huis…Zou ik met een groot gebaar een pendule van de schoorsteenmantel vegen en roepen dat het een artistieke inval was, ik denk dat ik er nog mee weg zou komen ook.

De tweede verteller is Diaghilev, de grote impressario van Les Ballets Russes en voormalig minnaar van Vaslav. Hij heeft een uitnodiging ontvangen voor de benefiet en wil Vaslav vooraf ontmoeten. Hij wil hem weer laten optreden nadat hij er eerder voor heeft gezorgd dat Vaslav niet meer bij hem aan de slag kon. De reden was het huwelijk van Vaslav met Romola en de afwijzing van Diaghilev.

De derde verteller is Romola, zijn vrouw. Zij vertelt hoe zij Vaslav heeft ontmoet en veroverd. Dat wordt haar niet in dank afgenomen maar ze houdt van hem en belooft hem altijd te verzorgen, wat er ook gebeurt.

Uiteindelijk danst Vaslav de benefietvoorstelling en het zou zijn laatste, gedenkwaardige voorstelling worden. Hij trekt zich terug en gaat dagboeken schrijven. Hij spreekt minder en minder mensen en de diagnose schizofrenie wordt uiteindelijk bij hem gesteld.

Japin heeft een prettig leesbaar verhaal geschreven en weet fraaie beelden te schetsen, zoals het beeld van een gebombardeerd huis, waarin een ongedeerde Vaslav fier overeind staat tussen de puinhopen:

Daar stond de man van wie ik hou, onder de blote hemel, zijn haren, zijn pyjama, alles onder het stof en gruis. Zijn gezicht zag eruit alsof hij geschminkt was voor Petroesjka, helemaal witgrijs met daarin alleen, heel groot, die mooie, donkere, lieve ogen…Alsof een spot aanfloepte en hem volgde, zwierde hij voor mij van de gebroken schouw naar de omgevallen boekenkasten en weer terug….Op onhoorbare muziek draaide de grote Nijinski tour na tour na tour, onaangetast, tussen de scherven van ons leven, totdat hij in volle vaart op de half bedolven sofa af rende, zich op de kapotte veren afzette en sprong, de wolken in, en weg was hij!

Japin heeft zich goed voorbereid en blijft dicht bij de oorspronkelijke gebeurtenissen. Veel van wat in het boek staat is op internet terug te vinden en natuurlijk in de dagboeken van Nijinski zelf. Ik heb ze direct besteld, evenals Het Dossier Vaslav Nijinski, wat over zijn schizofrenie gaat. Leuk voor mij is dat ik van dit dossier het exemplaar van Frédéric Bastet, de Couperus-biograaf, heb weten te bemachtigen. Er is weinig bewegend beeld van Nijinski te vinden, het zijn allemaal korte fragmenten maar om een idee te geven voeg ik een fragment toe. Ik heb nog steeds niet veel met ballet, maar de mens Vaslav Nijinski is fascinerend dus ik ben erg blij met dit boek.

Advertenties
3 reacties
  1. Boekenwijs zei:

    Leuk om te lezen dat je dit boek mooi vond. Ik wil het ook graag lezen. Hoewel ik als kind ook ballet heb gedaan, heb ik er nu weinig mee. Arthur Japin vindt ik echter wel goed schrijven. "De zwarte met het witte hart" is ook een aanrader.

  2. Koen zei:

    Ja, die heb ik in het verleden ook gelezen, is ook een mooi boek. Toevallig heb ik op Brava TV een paar balletten voorbij zien komen, dat viel net samen met dit boek. Ben het wel gaan waarderen hoewel ik er niet voor ga thuisblijven 😉

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: